Trong bối cảnh thời đại số, việc ứng dụng công nghệ vào lĩnh vực bảo tàng và di tích đang trở thành xu hướng mới tại Đà Nẵng. Các thiết chế văn hóa như bảo tàng đang thay đổi mô hình hoạt động từ truyền thống sang hiện đại, cởi mở hơn, với mục tiêu cung cấp cho du khách tham quan nhiều thông tin hữu ích và trải nghiệm thú vị.
Việc ứng dụng công nghệ cao vào hoạt động chuyên môn đã giúp các bảo tàng và di tích trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trở nên sống động và gần gũi hơn với đời sống hiện đại. Một trong những đơn vị đi đầu trong việc ứng dụng công nghệ vào hoạt động bảo tàng là Bảo tàng Đà Nẵng. Với việc triển khai đề án xây dựng bản đồ di sản Đà Nẵng, bảo tàng đã cập nhật thành công các dữ liệu 2D và 3D cho tất cả các di sản, di tích danh thắng trên địa bàn. Những dữ liệu số này không chỉ giúp bảo tàng cập nhật toàn bộ những thay đổi về thực trạng của các di tích mà còn cung cấp cơ sở dữ liệu quan trọng để đưa ra các giải pháp bảo tồn và tu bổ một cách nguyên bản.
Mỗi hiện vật tại bảo tàng sẽ được gắn chip điện tử để dễ dàng quản lý và bảo vệ. Hiện nay, Bảo tàng Đà Nẵng đang phối hợp với Công ty CP trí tuệ nhân tạo Việt Nam – AIAIVN để thực nghiệm các công nghệ ứng dụng như robot Lumi, ứng dụng tra cứu thông tin và triển khai thử nghiệm ứng dụng thuyết minh đa ngôn ngữ gồm tiếng Anh, Trung, Pháp, Hàn, Nhật, Nga. Điều này sẽ giúp du khách có thể trải nghiệm và tiếp cận thông tin một cách đa dạng và phong phú hơn.
Không chỉ Bảo tàng Đà Nẵng, hệ thống bảo tàng và di tích trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đang bắt đầu chú trọng ứng dụng công nghệ trong hoạt động chuyên môn. Các biện pháp bao gồm số hóa hiện vật, thuyết minh tự động đa ngôn ngữ, triển lãm trực tuyến và giờ học trực tuyến đang được triển khai rộng rãi. Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng đã ra mắt không gian triển lãm trực tuyến “DNFam Online Gallery”, cho phép công chúng tham quan và thưởng lãm từ xa, mở rộng khả năng tiếp cận với văn hóa và nghệ thuật.
Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng cũng đã ứng dụng thành công công nghệ vào việc chọn lọc, bảo quản và trưng bày hiện vật. Việc ứng dụng công nghệ AI (gắn RFID) để theo dõi và cảnh báo cho các bảo vật cùng với việc triển khai hệ thống camera thông minh tích hợp công nghệ AI cho phép nhận diện hình ảnh và phân tích hành vi theo thời gian thực góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và bảo vệ di tích.
Các chuyên gia cho rằng việc chuyển đổi số trong lĩnh vực bảo tàng và di tích là bước tiến quan trọng để tăng cường trải nghiệm của khách tham quan, nâng cao tính giáo dục và khả năng tiếp cận của bảo tàng với du khách. Số hóa tất cả các hiện vật và điểm đến cùng với việc xây dựng hệ thống công nghệ để hiểu và đáp ứng nhu cầu của khách tham quan là điều cần thiết để tạo ra những trải nghiệm mang tính cá nhân hóa.
Trong tương lai, các bảo tàng và di tích trên địa bàn thành phố Đà Nẵng sẽ tiếp tục được đầu tư và ứng dụng công nghệ để phục vụ công chúng một cách tốt nhất. Xu hướng chuyển đổi số trong lĩnh vực bảo tàng không chỉ dừng lại ở việc hiện đại hóa các hoạt động mà còn góp phần quảng bá văn hóa và lịch sử của địa phương đến với công chúng trên toàn thế giới thông qua các nền tảng số.